‘Yeni Yılda Sağlık’
Değerli Okurlar,
Yeniden Merhaba!
Diyabet ve Sağlıklı Yaşam Dergisi’ni Temmuz 2023’ten bu yana verdiği yayın arasının ardından 73. sayısı ile yine ve yeniden siz değerli okurlarımızla buluşturduk. Dergimizin bundan sonraki yayın faaliyetlerini üstlenmiş bir akademisyen olarak önceki dönemde dergimizin editörlüğünü yürüten hocamız Prof. Dr. Zeynep Oşar Siva’ya teşekkürlerimi sunuyorum. Bu sayımızda hem yeni yılın enerjisi hem de sizlerle yeniden buluşmanın heyecanı ve mutluluğuyla beraber ‘Yeni yılda daha sağlıklı bir yaşam’ ve ‘Ramazan ayına hazırlık’ temalarını öne çıkardığımız dopdolu bir içerik hazırladık.
Diyabet, her geçen yıl hızla artarak ülkelerin sağlık harcamalarını ciddi oranda arttırmaktadır. İnsan sağlığına çok yönlü etkilerinin ötesinde, gelişen tedavi algoritmalarına rağmen Uluslararası Diyabet Federasyonu’nun (IDF) 2025 yılı verilerine göre, dünya genelinde 20-79 yaş arası diyabet tanısı alan 589 milyon kişi mevcuttur. Bu rakam dünya üzerinde her 9 kişiden 1’ine karşılık gelmektedir. Dahası her 10 diyabetliden 4’ü henüz hastalığının farkında bile değil. Bu şekilde hareketsiz yaşam, düzensiz beslenme ve iyi bir takibin olmaması durumunda 2050 yılına kadar diyabetli birey sayısının yüzde 46 artarak dünya genelinde 853 milyona ulaşması beklenmektedir.
Dünya verilerine paralel olarak ülkemiz koşullarında da tip 2 diyabet görülme oranı hızla artmaktadır. TURDEP-2 çalışma verilerinde diyabet görülme oranı genel popülasyonda yüzde 13.7 olarak saptanmıştır. Farklı ölçeklerde yapılan birçok çalışmada da benzer oranlar rapor edilmiştir. Hem dünya genelinde hem ülkemizde sağlık harcamalarının önemli bir kısmını oluşturan diyabet yönetimi tüm ülkelerin sağlık politikalarında önlenebilir bir hastalık olarak ilk sıralarda yer almaktadır. Bu amaçla koruyucu önlemlerin geliştirilmesi, diyabet eğitiminin yaygınlaştırılması ve hasta takibinin daha sistematik bir şekilde yapılabilmesi ile hem hastalığın ilerleyişi hem de sağlık harcamaları önemli ölçüde azaltılabilmektedir. Bu amaçla 2026 yılı için sağlık profesyonelleri olarak öncelikli hedefimiz diyabetli hasta takibinin iyileştirilmesinin ötesinde diyabetten korumaya yönelik olmalıdır.
Aynı zamanda bu sayıda yeni yılda daha sağlıklı olabilmenin önemini vurgulamak isterken amacımız sağlık kavramının altını bir kez daha çizmektir. Sağlık; kişinin ruhsal, bedensel ve sosyal yönden tam bir iyilik hali olarak tanımlanması ile birlikte aslında çok yönlü değerlendirilmesi gereken bir kavramdır. Günümüzde ‘longevity’ yani uzun yaşam kavramı bir hayli popülerlik kazansa da, belki de uzun yaşamdan ziyade sağlıklı yaşam öncelikli olmalıdır. Kısa sürede kilo verdiren şok diyetler, doktor kontrolü dışında kullanılan zayıflama ilaçları, kontrolsüz yapılan egzersizler ve uzun yaşam adına doktor kontrolü dışında kullanılan takviye ilaçlar günlük pratikte en sık karşılaştığımız sorunlardan olsa gerek. Sosyal medyanın da yanlış ve eksik bilgiyi hızlı yayma konusundaki becerisi de göz ardı edilmemelidir.
Bu amaçla sadece alanında uzman kişilerin kaleme aldığı yazılardan oluşan Diyabet ve Sağlıklı Yaşam Dergisi’nin bu sayısında diyabete dair güncel haberler ve gelişmeler, ramazan ayında diyabetli hastalarımız için öneriler, halk arasında doğru bilinen yanlışlar, sağlıklı beslenmenin ipuçları, egzersizin önemi, probiyotik-prebiyotik kavramları detaylı bir şeklide ele alınacaktır. Ayrıca güncel makalelerin sizler için hazırlanmış özetleri ve uluslararası sağlık arenalarında diyabet ile ilgili konuşulan güncel konuların sunumu ile dergimiz en güncel bilimsel veriyi siz değerli okurlarımıza sunmayı amaçlamaktadır.
Hepinize şimdiden keyifli okumalar diliyorum. Yeni yılın hepimize sağlık ve mutluluk getirmesi dileğiyle.
Sevgiler…
Doç. Dr. Gamze Akkuş
Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi
Endokrinoloji ve Metabolizma Bilim Dalı
Türk Diyabet Cemiyeti Yönetim Kurulu Üyesi